قائم چنين آمده است : از اين جهت ، مهدى گفته مىشود كه انسانها را به هر امر پوشيده‌اى هدايت مىكند . و از آن جهت قائم گفته مىشود كه پس از آنكه يادش از خاطره‌ها محو مىشود ، قيام مىكند . « 1 » از ميان لقبهاى پيشواى دوازدهم لقب « قائم » از آن جهت كه بيانگر دولت عدالت‌گستر آن حضرت است ، نزد امامان و فقهاى شيعه و حتى عموم شيعيان از عظمت و احترام خاصى برخوردار بوده و هست ؛ چندان كه وقتى آن حضرت را با اين لقب ياد مىكردند ، به احترام ايشان قيام كرده ، دست روى سر خود مىگذاشتند و براى آن بزرگوار دعا مىكردند . نقل شده است : امام رضا ( ع ) در مجلسى ( در خراسان ) به هنگام بردن نام « قائم » از جاى خود برخاست و دو دست خود را بر سر مبارك نهاد و عرضه داشت : « اللَّهُمَّ عَجِّلْ فَرَجهُ وَ سَهِّلْ مَخْرَجَهُ « 2 » » از امام صادق ( ع ) درباره علّت قيام به هنگام ذكر لفظ « قائم » پرسيده شد . فرمود : چون براى او غيبتى طولانى خواهد بود و به خاطر لطف زيادى كه به دوستانش دارد ، به هر كس كه او را با اين لقب - كه بيانگر دولت او و ابراز تأسّف از غربت اوست - ياد كند ، عنايت ويژه‌اى خواهد داشت . و شايسته است كه بنده فروتن در برابر سرورش كه به او نظر لطف‌دارد ، به هنگام بردن نام او قيام‌كند و از خدا تعجيل فرجش رابخواهد . « 3 » پدر و مادر پدر پيشواى دوازدهم ، امام حسن عسكرى ( ع ) و مادرش « نرجس خاتون » « 4 » دختر يشوعا پسر قيصر ، امپراتور روم و مادرش از اولاد شمعون وصىّ حضرت عيسى است . وى از چنان ارج و منزلتى برخوردار بود كه « حكيمه » عمّه امام عسكرى كه خود از بانوان بزرگ خاندان امامت به شمار مىرود ، او را سيّدهء خود و خانواده‌اش خطاب

--> ( 1 ) - بحارالانوار ، ج 51 ، ص 30 . ( 2 ) - الزام الناصب ، ج 1 ، ص 271 . ( 3 ) - همان مدرك . ( 4 ) - در روايتى نام اصلى وى « مليكه » ذكر شده است . ( ر . ك . اعيان الشيعه ، ج 2 ، ص 144 . )